Kwa mapana na marefu,jina la Hasheem Thabeet litatawala vichwa vya habari wiki hii.Swali au maswali ambayo wengi wanajiuliza ni je Hasheem Thabeet atajiunga na timu gani?

Mambo mengi yanasemwa kuhusu Hasheem.Wapo bado wanaoendelea kusema kwamba bado hayupo tayari kwa sababu alianza kucheza mpira wa kikapu “ukubwani’! Pamoja na hayo,wote wanaosema hivyo wanakubali pia kwamba Hasheem ataleta “impact” kubwa katika NBA.Wapo ambao wamefikia hata kumbeza kwamba hatoweza kutamba kama ilivyokuwa kwa Mzaire Dikembe Mutombo na badala ya yake atakuwa kama Msenegali Mouhamed Sene (Mo Sene) ambaye kimsingi hafanyi vizuri katika NBA kama alivyotarajiwa.

Waache waseme.Kwetu sisi muhimu ni kwamba kijana wetu atakuwa mtanzania wa kwanza kucheza katika NBA. Ni matumaini yetu kwamba Hasheem atafungua milango kwa wengine wengi ambao kupitia kwake wataamini kwamba “inawezekana”.Binafsi naamini Hasheem atafanya vizuri.Cha msingi ni kwamba ni lazima awe msikivu kwa makocha wake,wachezaji wenzake na daima azingatie mazoezi na kujiweka mbali kidogo na “mambo ya ujana”.

Watabiri wa mambo wanasema kuna uwezekano mkubwa  kwamba Hasheem atajiunga na Memphis Grizzlies ingawa yeye mwenyewe inasemekana hangependelea sana.Je atajiunga na timu gani basi? ESPN wataonyesha zoezi hili. Tizama ratiba ya hapo ulipo.Kwa sasa mtazame Hasheem na wenzake ambao ndio “wapo juu” katika pick ya mwaka huu.

Be Sociable, Share!

• 

Mshambuliaji hatari wa timu ya soka ya Yanga, Mrisho Ngassa hapo jana alijipatia “jiko”. Amemuoa Latifah Abdulhaman. Ndoa ilifungiwa huko Tabata Kisiwani.

Hivi karibuni Ngassa alikuwa nchini Uingereza kufanya majaribio ya kuchezea timu ya West Ham. Habari zinapasha kwamba sehemu ya kwanza ya majaribio hayo ilikwenda vizuri na kwamba kunako majaaliwa Ngassa atarejea tena nchini Uingereza kwa  majaribio mengine.

BC inawatakia Mr.& Mrs Ngassa kila la kheri katika ndoa yao.

Photo/Michael Jamson via Charaz

Be Sociable, Share!

• 

Tuende mbele turudi nyuma,ukipata nafasi ya kuchezea Yanga au Simba basi suala la umaarufu au u-celebrity halina mjadala sana.Wapo watu lukuki ambao watalijua jina lako,wataitambua sura yako na ukiwa mitaani watapenda kupiga japo stori kidogo na wewe.Ndio maana zinapokuja habari kwamba ama Yanga au Simba wametwaa ubingwa nchini,basi hiyo huwa ni habari kubwa iwe mtaani au kwenye vyombo vya habari.Mpaka hivi leo mchezo wa Yanga na Simba huwa ni gumzo kubwa mtaani.

Kwa bahati nzuri au mbaya,safari hii ni Yanga tena.Yanga wameutwaa ubingwa wa ligi ya soka nchini Tanzania kabla hata ya ligi hiyo kumalizika.Kwa maana hiyo wanastahili pongezi.

Lakini ubingwa wa soka nchini Tanzania,umaarufu,pesa nk vinakuwa na raha yake kama angalau vitakumbuka walipolala na kuamkia mashabiki wao.Tumekuwa tukiona jinsi ambavyo wanamichezo katika nchi zilizoendelea wanajitolea kwa namna mbalimbali ili kuboresha jamii zilizowazunguka na pia mashabiki wao.Wengi wanajitolea kwa namna mbalimbali kama vile kujitolea muda wao,pesa zao,ujuzi wao .Kama sio hivyo, basi wamekuwa wakijitolea katika aidha kuhamasisha michango ya hiari,kujitegemea,kujiamini miongoni mwa vijana nk.

Nchini Marekani kuna kitu kinaitwa NBA Gives Back.Hawa ni wachezaji wa ligi ya mpira wa kikapu ya Marekani ya Kaskazini waki-toa chochote wanachoweza au walichopata kwa jamii zao,kwa mashabiki wao.Wachezaji wenye majina nchini Tanzania,wanaweza kuiga hili.Wadhamini wa ligi hiyo,Vodacom,wanaweza kuhamasisha hili kwa kuwatumia wachezaji wa ligi ya soka Tanzania.Shirikisho la Soka nchini linaweza kusimamia au kuongoza harakati kama hizo.

Tusiishie kwenye kufurahia tu Ubingwa bila kukumbuka walikolalia au kuamkia mamilioni ya mashabiki wa soka nchini.Lakini mbali ya yote,BC inatoa Hongera kwa Yanga!

Be Sociable, Share!

• 

Mojawapo ya majina yaliyovuma sana katika ulimwengu wa soka nchini Tanzania,hususani miaka ya themanini, ni lile la Ahmed Abdulthabit Amasha(pichani).Ahmed Amasha alikuwa ni beki wa kutumainiwa wa timu ya Yanga ya jijini Dar-es-salaam. Mwaka 1984 Amasha alichaguliwa kuwa Mchezaji Bora wa Mwaka.Hivi sasa anafundisha soka huko Oman akiwa kocha wa timu ya Seeb SC.

Picha kwa hisani ya Mroki.

Be Sociable, Share!

• 

Hapo zamani kulikuwa na majina kama Athumani Mambosasa, Juma Pondamali,Joseph Fungo,Sahau Kambi, Iddi Pazi, Mohamed Mwameja na wengineo. Hao wote walikuwa ni walinda milango (makipa) waliojizolea sifa kemkem kutokana na umahiri wao katika kuzilinda nyavu zao zisitikiswe na timu pinzani.

Hivi sasa, huku watanzania wakiwa wamepata upya mwamko wa kupenda soka na kuunga mkono timu za nyumbani(hususani Taifa Stars), tunaye Tanzania One,Ivo Mapunda (pichani). Huyu ndiye kipa nambari moja wa timu ya taifa ya soka kwa upande wa wanaume,Taifa Stars na pia klabu maarufu na kongwe ya Yanga ya jijini Dar-es-salaam. Ameshatwaa tuzo ya Mchezaji Bora wa mwaka nchini Tanzania mara mbili. Ushauri kwa Ivo Mapunda?

Be Sociable, Share!

• 

Huyu si mwingine bali ni Aisha Mohamed Mbegu maarufu kwa jina la Aisha Madinda, mnenguaji tegemeo wa bendi ya African Stars ’Twanga Pepeta’. Alijiunga na bendi hiyo mwaka 2001.Umaarufu huo ndio umemfanya Aisha Madinda awe mnenguaji au mcheza show ambaye huongelewa zaidi mitaani na pia kwenye vyombo mbalimbali vya habari nchini Tanzania.

Hivi karibuni tulipata fursa ya kufanya naye mahojiano kuhusu mambo mbalimbali yakiwemo kuhusu maisha yake binafsi,mipango yake ya baadaye nk.Pia Aisha anajibu kuhusu shutuma mbalimbali ambazo zimekuwa zikimzunguka kama vile matumizi ya madawa ya kulevya,upigaji wa picha za uchi nk.Ukweli uko wapi katika yote haya? Fuatana nasi katika mahojiano yafuatayo;

BC: Unaweza kutuambia historia ya maisha yako kwa kifupi?

AM: Jina langu kamili ni Mwanaisha Mohamed Mbegu a.k.a Aisha Madinda. Nimezaliwa hapa hapa jijini Dar-es-salaam tarehe 5 mwezi wa 5 mwaka 1979. Nimekulia mkoani Kigoma. Nimesomea shule ya msingi pale pale Kigoma kwenye shule moja inaitwa Kiganamo.

BC: Ingawa ucheza show ni sanaa kama zilivyo sanaa nyingine, mara nyingi umekuwa ukihusishwa na uhuni au umalaya. Unadhani hii inatokana na nini na una ujumbe gani kwa watu ambao bado wana mtizamo huo?

AM: Mimi ningependa kuwaambia watu wenye mtizamo wa namna hiyo kwamba uchezaji show au sanaa yeyote sio uhuni. Uhuni ni tabia mtu na uhuni sio kwamba wachezaji show peke yao ndio wahuni kwani kuna watu ambao sio wacheza show na ni wahuni.Kwa ufupi uhuni, umalaya au wizi na tabia zingine zote mbaya kwenye jamii zinatokana tu na tabia ya mtu binafsi na sio kwa sababu zinginezo. Kwa hiyo ningependa kuwaambia wapenzi wa muziki waichukulie sanaa ya uchezaji show kama sanaa zingine zozote.

BC: Kwa mtizamo wako, umahiri wa kucheza show unatokana na mazoezi au kipaji cha kuzaliwa nacho?

AM: Nadhani kwa upande mkubwa zaidi ni kipaji. Nasema hivyo kwa sababu unaweza ukafanya sana mazoezi na usiweze kucheza. Lakini mazoezi pia yanachangia na ni muhimu.

BC: Kama zilivyo shughuli zingine za kisanii, kuna wakati utafika ambapo huna budi kustaafu na kuwapisha wengine. Nini mipango yako utakapostaafu? Je ukweli huo unakutia mashaka kwa namna yoyote ile?

AM: Mipango yangu ya baadaye hapo nitakapostaafu ni kufanya biashara zangu. Ila kutegemea na mambo yatakavyokwenda ningependelea pia kuanzisha shule ambapo nitakuwa nikiwafundisha dancers chipukizi ambao wangependa kujifunza zaidi kuhusu sanaa hii ya uchezaji show au muziki. Hii nadhani itatoa fursa nzuri kwa wengine kufuata nyayo zangu.

Kwa upande wa kipengele cha swali lako la pili; hapana hilo halinitii mashaka kwani naamini nitaamua kustaafu kwa uamuzi wangu mwenyewe na pia ni kwa sababu najua kabisa hata hivi leo kwamba uchezaji show una mwisho wake. Siwezi kucheza show mpaka nikiwa na labda miaka hamsini hivi. Kingine ni kwamba hivi sasa nimeshajipangia kwamba nikifikisha miaka 30 nitaachana na mambo ya muziki kwa mtindo ninaofanya hivi sasa. Nadhani huo utakuwa ni umri muafaka kuwapisha wengine.

Aisha Madinda(kushoto) akiwa na mnenguaji mwenzake Lilian Joseph Tungaraza aka Internet

BC: Ulijisikiaje baada ya zile habari za picha zako za uchi ingawa baadaye ilithibitika kwamba hazikuwa zako?

AM: Kwa kweli nilijisikia vibaya sana kwani ni kitu ambacho sikuwahi kutegemea na kwa hiyo ilikuwa ngumu hata kuamini kama mtu anaweza kufanya vitu kama vile. Nadhani mtu aliyefanya vile alikuwa na nia ya kuniharibia jina na sifa mbele ya jamii na hata kwenye familia yangu na hivyo kunimaliza kisanii. Ni kitu kilichoniuma sana na kunisikitisha sana. Sintokaa nisahau tukio lile katika maisha yangu. Hata hivyo nilifarijika kidogo watu wa baadhi ya magazeti walipompata msichana halisi aliyekuwemo katika zile picha ambapo akaelezea jinsi gani picha zile zilipatikana. Nilimsikitikia pia hata yeye kwani nasikia alikuwa ni mchumba wa mtu na kwamba anasema picha zile alizipiga akiwa tu na rafiki zake lakini kwa bahati mbaya simu iliyotumika kupiga zile picha ikapotea. Aliyeipata hiyo simu ndio akaamua kuzisambaza kwa kutumia jina langu. Sijajua kwanini.

BC: Ulijifunza nini kutokana na tukio lote lile kwa ujumla?

AM: Cha msingi nilichojifunza ni kuwa makini zaidi na watu walionizunguka. Pia kuepuka na mambo yanayohusisha vitu kama kamera hivi kwa sababu huwezi jua zinaweza kumfikia nani. Nasema hivyo kwa sababu nina uhakika kama yule mtu aliweza kufanya vile,siwezi jua hivi sasa anajaribu kuniharibia jina langu kwa namna gani.

BC: Siku hizi wewe sio tu mcheza show bali pia mwimbaji katika muziki ujulikanao zaidi kama muziki wa kizazi kipya. Nini kilikuvutia kuingia kwenye uimbaji pia? Mpaka sasa mambo yanakwendanje kwenye uimbaji?

AM: Kwanza ni mapenzi yangu katika uimbaji. Napenda sana kuimba. Pili ni kwamba nikiwa na vitu viwili, yaani uimbaji na uchezaji, nitakapostaafu kucheza kwa mfano ninaweza nikaendelea na muziki kwa upande wa uimbaji. Yote inatokana na ukweli kwamba muziki uko kwenye damu na muziki ndio umenipa jina na maendeleo yoyote niliyonayo mpaka sasa hivi.

Mpaka sasa mambo sio mabaya ingawa bado nasaka mdhamini ili niweze kumalizia kutengeneza albamu yangu ambayo ndio itakuwa ya kwanza. Kama nitapata mdhamini natarajia kuitoa mapema iwezekanavyo.Vinginevyo nitaendelea kuitengeneza taratibu taratibu tu kama nifanyavyo hivi sasa.

BC: Kama mcheza show na kwa namna unavyocheza ni wazi kwamba mara nyingi huwa wanatokea wanaume mbalimbali ambao wanajaribu kukushawishi au kukutaka kimapenzi. Huwa unakabiliana vipi nao?

AM: Ni kweli unavyosema. Kwanza kabisa ni kwa kujiepusha nao kwa sababu kwanza mimi nina mtu wangu tayari. Pili mimi ninapokuwa stejini ninakuwa nipo kazini. Nikitoka pale ninarudi zangu nyumbani kupumzika. Kingine ni kwamba mimi sina makundi makundi zaidi ya kundi langu mimi na wanamuziki wenzangu. Nikitoka kazini ni nyumbani. Kwa hiyo naepukana nao vizuri tu bila matatizo.

BC: Unadhani nini faida na hasara ya kuwa mtu maarufu?

AM: Kwa upande wa faida ni kwamba vipo vitu vingi sana ambavyo hivi leo nimeweza kuvipata kutokana na umaarufu kupitia kazi yangu ya muziki. Namshukuru mungu kwa hilo. Hasara ni kama unaposingiziwa mambo ambayo sio ya kweli kabisa kama hilo la picha za uchi. Ni mambo kama hayo.

BC: Aisha naomba sasa tuweke mambo fulani sawa hapa. Kumekuwepo na habari kwamba wewe ni mtumiaji mzuri wa madawa ya kulevya. Je habari hizo ni za kweli? Je labda ulishawahi kutumia madawa ya kulevya siku za nyuma?

AM: Hapana kabisa. Kwa kweli habari hizi mimi pia nazisikia na zinanisikitisha na kunishangaza sana. Nadhani habari kama hizi ndio hasara ninazozizungumzia za kuwa mtu maarufu. Mimi binafsi madawa ya kulevya siyajui hata yanafananaje. Sijawahi hata siku moja kutumia madawa ya kulevya na wala sina mpango huo.

BC: Katika shows zote ambazo umeshawahi kufanya mpaka hivi sasa, ndani na nje ya nchi, ipi ambayo unaikumbuka zaidi?

AM: Kwa ujumla show zetu zote ni nzuri. Kila mara watu wanakuwa wengi na tunapokelewa vizuri na mashabiki wetu. Pamoja na hayo show ya uzinduzi wa albamu ya “Mtu Pesa” naikumbuka zaidi na pia show tuliyowahi kufanya jijini Amsterdam nchini Uholanzi nadhani zilitia fora.

BC: Unalo lolote ambalo ungependa kuwaeleza wapenzi wa uchezaji show wako na pia muziki wako?

AM: Ningependa tu kuwaambia wacheza show wenzangu wakaze buti na wasijibweteke.Wafanye sana mazoezi na wafanye kazi zao kwa ustadi kama nifanyavyo mimi. Pia wakiwa kazini wasionyeshe kuchoka bali waonyeshe ujuzi wao kwa bidii zao zote. Bidii zangu mimi ndio zimenifikisha hapa nilipo.

BC: Swali la mwisho. Je umeolewa au una watoto?

AM: Bado sijaolewa ila nina mchumba. Nina watoto wawili,mmoja anaitwa Side na mwingine Naomi.

BC: Asante sana Aisha kwa muda wako. Tunakutakia kila la kheri katika kazi zako.

AM: Asanteni nyie pia kwa kutambua mchango wangu katika sanaa ya uchezaji show.

Be Sociable, Share!

• 

Pichani Raisi Jakaya Mrisho Kikwete, akiwa na wachezaji wa Taifa Stars na makocha wao alipowatembelea kambini kwao katika hoteli ya Golden Tulip jijini Dar hapo juzi.

Pamoja na kuungwa mkono na kila mtanzania, timu yetu ya taifa ya soka, Taifa Stars, imeshindwa kututoa kimasomaso katika iliyokuwa kampeni nzito ya kutaka kutupeleka nchini Ghana hapo mwakani kwenye fainali za kombe la mataifa ya Afrika.

Matokeo ni kwamba Taifa Stars imechapwa goli moja kwa bila (1-0) na timu ya taifa ya Msumbiji,(Mambaz). Kwa maana hiyo kampeni zetu kuelekea Ghana ndio zimefikia kikomo kwa mwaka huu.

Unadhani nini kimetokea? Kwa maoni yako kwanini Taifa Stars imeshindwa? Nini kifanyike kwa siku za mbeleni? Unauongelea vipi utaratibu mzima wa shirikisho la soka la Tanzania (TFF) katika uuzaji wa tiketi za mchezo wa Taifa Stars na Msumbiji? Ungepata nafasi ya kumhoji kocha mbrazili wa Taifa Stars, Maximo au raisi wa shirikisho la soka la Tanzania, Leodgar Tenga, ungependa kumuuliza swali/maswali gani? Tunaomba maoni yako.

Be Sociable, Share!

• 

Lawrence Mwalusako ni wa sita kutoka kushoto waliosimama.

Waliosimama kutoka kushoto: Marehemu Daktari wa timu Peter Manyika,Meneja John Manongi,Abeid Mziba “Tekero”,Athumani China,Yusuf Ismail Bana,Lawrence Mwalusako,Said Mrisho,Edgar Fongo,Isihaka Hasan,Golikipa Joseph Fungo,Kocha Mwinda Ramadhan.

Waliochuchumaa kutoka kushoto: Marehemu Lucias Mwanga,Rashid Idd Chama,Moshi Majungu,Allan Shomari,Ali Mchumila,Freddy Ferix Minziro,Abubakar Salum “Sure Boy”

Picha hii ilipigwa Mwaka 1987 uwanja wa taifa wakati wa mechi ya premier kati ya Yanga na Maji Maji.

Safari ya Mwalusako katika medani ya soka inaanzia kule Kyela mkoani Mbeya alipozaliwa mnamo mwaka 1960.Tulipofanya naye mahojiano hivi karibuni,Mwalusako ameongelea mambo mengi yakiwemo mtazamo wake wa soka la bongo hivi sasa,washambuliaji aliokuwa anawaheshimu,ushauri kwa wanasoka chipukizi nk.Pia anagusia jinsi “juju” ilivyo katika timu kubwa na pengine hata zile ndogo. Fuatana nasi katika mahojiano haya ambayo hata yeye mwenyewe anakiri,hajawahi kufanya na chombo chochote cha habari duniani akiwa kama mchezaji na hata baada ya kustaafu. Hivi sasa yeye ni Corporate Affairs Manager wa kampuni ya Sumaia Group Tanzania.Anaishi Dar-es-salaam.

BC: Unaweza kukumbuka wakati ulipokuwa mdogo ni nani alikuvutia katika mchezo wa soka? Kulikuwa na mtu yeyote maalumu ambaye ulimuona kama role model wako katika soka?

LM: Mimi nimekuwa mpenzi wa timu ya Yanga tangu mdogo. Hivyo basi nilikuwa navutiwa sana na wachezaji wote wa Yanga hasa Maulid Dilunga na Sunday Manara. Kwa upande wa timu ya Simba, nilikuwa navutiwa sana na uchezaji wa Haidari Abeid na marehemu Willy Mwaijibe. Willy Mwaijibe alikuwa ni home boy wangu na akija likizo nyumbani nilikuwa nabahatika kuwa naye kwani tulikuwa tunatoka kitongoji kimoja. Willy alikuwa ni role model kwangu kwani alikuwa anatoa demonstration ya uchezaji mpira katika kiwango cha kimataifa. Alinifanya niupende mpira sana kwa sababu wakati huo yeye alikuwa anasoma secondary school huku akichezea Simba Sports club. Ila hakuweza kunishawishi nibadilike kuwa mpenzi wa timu ya Simba.

BC: Je wazazi wako waliyachukulia vipi mapenzi yako ya kucheza soka?

LM: Wazazi wangu walipenda sana niwe na soma hasa mama yangu.Alikuwa ananikataza kucheza mpira wakati niko shule ya msingi. Hata hivyo kwa sababu alijua kuwa nafanya vizuri shuleni aliniruhusu kucheza chandimu baada ya masomo hapo kijijini kwetu. Sikuweza kuchezea timu ya shule ya wakati nasoma primary school kwa sababu nilikuwa mdogo sana pamoja na kwamba wengi walitabiria kuwa nitakuwa mchezaji mzuri wa mpira wa miguu nikikua.

BC: Mbali na soka uliwahi kucheza aina zingine za michezo? Kama ndio ikawaje basi ubobee zaidi kwenye soka?

LM : Soka ni mchezo unaopendwa sana hapa duniani. Hata vijijini utaona vijana wengi wanajishughulisha na mchezo wa mpira wa miguu kuliko michezo mingine yoyote. Katika ujana wangu nilibahatika kuupenda mpira kwa sababu kaka zangu wengi wa kijijini walikuwa wanacheza mpira katika kiwango kikubwa sana. Kuna baadhi ya wachezaji wengine wa kijijini walifanikiwa kuchezea timu kubwa kama vile Marehemu Yusufu Ambewne (CDA) na Marehemu Awidson Mwafongo (Maji Maji) ukiachia mbali mrehemu Willy Mwaijibe. Mpira wa miguu huwakutanisha watu pamoja na hujenga mahusiano mazuri miongoni mwa wachezaji.

Lawrence Mwalusako alivyo hivi sasa.

BC : Mchezo wa soka katika bara la Afrika ikiwemo Tanzania huwa imetawaliwa sana na imani za kishirikina.Unaweza kutuambia kidogo ni kwanini na ilikuwaje enzi zako ulipokuwa unachezea vilabu vikubwa kama Pan Afrika na Yanga?Kuna tukio lolote la “juju” unalolikumbuka?

LM : Katika nchi nyingi zinazoendea hapa duniani utaona kuwa watu wake wanatawaliwa na imani za kishirikina tangu enzi na enzi. Sio tu kwenye maswala ya michezo, ni katika masuala yote ya kijamii. Hizo imani zimejengeka ndani ya mioyo ya kila jamii. Hata kwenye michezo, watu wamejenga imani za kishirikina. Timu nyingi za Tanzania huwa zinaamini kuwa pamoja na kuwa na wachezaji wazuri, ushindi wa timu hauwezi kupatikana bila juju kuwepo.Pan Africa na Yanga ni timu ambazo nimezichezea na ni timu ambazo zina imani na juju kuwa ni mojawapo ya nguzo ya ushindi. Kwa sababu mchezaji ni mwajiriwa katika timu hizo analazimika kufuata kanuni na taratibu za uendeshaji mpira kwenye klabu. Hata hivyo kitu cha msingi katika kuleta ushindi kwenye timu ni kuwa na wachezaji wazuri wenye kufuata maadili ya mchezo wa mpira wa miguu na kufanya mazoezi ya nguvu. Sijawahi kuona viongozi wa timu hizi wakiwaamuru wachezaji kukaa bila kufanya mazoezi ya nguvu huku wakitegemea juju kupata ushindi. Mechi kati ya Yanga na Simba hutawaliwa sana na imani za ushirikina kiasi cha watu kushinda makaburini na kusoma dua siku nzima kabla ya mechi. Kuna kipindi hata wachezaji hawapati nafasi ya kulala usingizi kwani usiku kucha mnaamshwa na kila aina ya watu wakidai tunakuja kusoma dua.

BC : Kabla ya kuingia uwanjani katika mechi kubwa kwa mfano kati ya Simba na Yanga ulikuwa unajiandaa vipi kisaikolojia huku ukijua fika jinsi mashabiki wa timu yako wanavyoutamani ushindi?

LM : Kwa kweli unavyozungumzia upenzi wa mpira Tanzania ni katika mechi ya Simba na Yanga. Wachezaji wa timu zote mbili huwa wanakuwa kwenye tension ya hali ya juu kiasi cha kushindwa hata kula kabla ya mechi. Kwa upande wangu kwenye mechi kama hiyo nilikuwa namuomba mungu ili niweze kucheza vizuri na kisaikolojia nilikuwa najiweka sawa kwani nilikuwa najiandaa wiki moja kuanzia mazoezini mpaka siku ya mechi. Ni mechi ambazo zilikuwa zinanifanya nionekane mchezaji mzuri kwani nilikuwa nacheza ili niwape wanachama na wapenzi wa Yanga kile kitu walichokuwa wanatarajia yaani ushindi. Unapokuwa mchezaji mzuri wa timu hizi mbili unapata marafiki wengi wapenda mpira bila kujali itikadi zao za Simba na Yanga. Nimebahatika kuwa na marafiki wengi na mpaka sasa wananikumbuka kuwa nilikuwa mchezaji mzuri wa kiwango cha kimataifa. Mimi mwenyewe sikuwa sijielewi kama mchezaji mzuri ila tu kwa sifa wanazonipa sasa hivi baada ya kuacha kucheza mprira.

LM :Ni tukio gani kubwa katika maisha yako ya uanasoka au unamichezo ambalo hutokaa ulisahau kamwe?

Tukio ninalolikumbuka katika maisha yangu ya uanamichezo ni wakati wa mashindano ya klabu bingwa ya Afrika Mashariki na Kati. Mpambano wa fainali kati ya Yanga na EL Merek ya Sudani mwaka 1986. Mechi hiyo tulifungwa kwa mikwaju ya penati. Mchezo ulichezwa dakika 130 na matokeo ya uwanjani yalikuwa sale ya mbili kwa mbili. Hiyo mechi naikumbuka kwani mpaka dakika 86 tulikuwa tumefungwa magoli mawili na washabiki wa soka walikuwa wamekata tamaa wakielekea kutoka nje ya uwanja huku wakisema Yanga wamefungwa.Mimi niliongea na golikipa wetu Joseph Fungo kuwa sasa muda umeishaisha nianzie mpira kwangu nijaribu kupita ili niongeze mashambulizi. Joseph alinisikia na nikaongea na Abubakar Salum na Abeid Mziba kuwa wawe tayari kupata krosi kutoka kwangu. Bahati nilivyoanza kuoverlap nikapiga krosi na Abubakari kafunga goli la kwanza. Zikiwa zimebaki sekunde nikaoverlap tena na wakati naenda golini kufunga mwenyewe beki wa El merek akanichezea rafu karibu kabisa na goli. Athumani Chama alipiga mpira ambao ulitua kwenye kichwa cha Abubakari na kufunga goli la kusawazisha na kuwa draw. Washabiki waliokuwa wametoka ikabidi waanze kupanda mabasi ya kurudi kiwanjani kushuhudia dakika 30 za nyongeza . Mshindi aliamuliwa kwa kupigiana matuta. Yanga tulipata penati 3 na El merek wakifunga penati 4 na kuwa mabingwa. Hii mechi ilinipandisha chati sana na mpaka sasa hivi watu wanikumbuka kwa jinsi nilivyojituma na kusababisha kurudisha magoli kwa muda wa dakika 4 tu.

BC :Kumekuwepo na dhana kwamba mpira wa Tanzania ni kama kupoteza muda tu.Wanaosema hivyo wanadai hakuna mafanikio makubwa yanayotokana na uanasoka nchini Tanzania.Unasemaje kuhusu dhana hiyo? Kwa maoni yako binafsi, ni kweli au uongo?

LM : Hiyo ni dhana potofu.Unajua bwana Jeff, watanzania wengi wanapenda sana mtelemko. Nikimaanisha kuwa wanataka ushindi wa timu zetu bila kujua kuwa mpira wa kisasa lazima uwekeze na bila kuwekeza usitegemee kupata mafanikio. Kila shughuli afanyayo binadamu inahitaji uwe na malengo. Ukishapanga malengo yako ndipo unaweza kujiuliza je hayo malengo nitayafikia vipi. Kwenye maendeleo ya mpira wa kitanzania tunakuwa tunakosa malengo hata kama tuna malengo hatujui jinsi gani au njia zipi zitumike kufikia malengo. Viongozi wengi wanaingia madarakani wakiwa na malengo yao binafsi bila kujali malengo ya klabu. Mimi nasema kuwa watanzania tukidhamiria kuinua kiwango cha soka tunaweza kwani tuna vijana wengi wenye vipaji vya kucheza mpira lakini kwa sababu hatuna mikakati endelevu ya kuinua kiwango cha mpira wa miguu ndio maana watu wanasema mpira wa Tanzania ni upotezaji muda tu. Lakini kwa serikali ya awamu ya nne inayoongozwa na mheshimiwa Rais Jakaya Mrisho Kikwete, imeonyesha mategemeo mazuri ya kujaribu kuinua kiwango cha mpira Tanzania. Mimi binafsi napenda kumpongeza Raisi wetu na serikali yake kwa moyo na mapenzi yao ya kuendeleza soka letu. Mimi nina uhakika baada ya kumalizika awamu hii ya nne tutakuwa tumepiga hatua kubwa kwenye medani ya soka barani Afrika na duniani kote. Vijana wengi miaka ya nyuma walikatishwa tamaa na migogoro kwenye michezo hasa kwenye ngazi ya kitaifa ya uongozi wa soka. Hata serikali ikabidi isijishughulishe kutoa msukumo wa kuendeleza soka nchini. Na napenda kutoa pongeza kwa viongozi wetu wa TFF wakiongozwa na Raisi Leodgar Tenga Chilla kwa uongozi wao thabiti wa kuendeleza soka nchini.

BC : Mchezo wa soka nchini Tanzania siku hizi umepoteza msisimko uliokuwapo siku za nyuma. Ushabiki wa kufa mtu baina ya Yanga na Simba kwa mfano siku hizi ni kama haupo. Unadhani nini kimesababisha kupotea kwa ule msisimko na nini kifanyike ili turejee kule tulikotoka?

LM : Ushabiki wa zamani kweli umepotea na mimi nakubaliana kabisa. Kwa mtazamo wangu kuna sababu kuu tatu.

- Migogoro ndani ya klabu hizi umesababisha wapenzi wengi wakate tamaa kwani maandalizi ya timu yanakuwa hafifu na hata kama yapo utaona kundi moja halitaki timu ishinde eti inaongozwa na wapinzani. Zamani wanachama wote wakati wa maandalizi ya mechi walikuwa kitu kimoja na dhamira yao ni kushinda.

- Mpira wa Tanzania umegeuka kuwa biashara. Kuna watu ambao wanakuwa na hela zao na kutoa hongo kwa wachezaji ili timu yake ishinde abaki madarakani. Wachezaji nao sio rahisi kuziacha pesa ambazo anajua hawezi kuzipata hata timu yake ikishinda hivyo matokeo yake wachezaji waliopewa pesa hucheza chini ya kiwango na kuashiria timu ifungwe. Wanachama huwa wanakuwa wepesi kubaini kasoro hizo na kuanza kukata tamaa.

-Kiwango cha wachezaji nacho kupungua ni moja ya sababu ya kutokuwa na ushabiki wa watani wa jadi. Zamani mechi ya Simba na Yanga ilikuwa ni gumzo la wiki nzima kwa kuweza kutambiana magoli na umahiri wa wachezaji wao. Wanachama walikuwa wanaona faraja sana kuwaongelea wachezaji wao mahiri kwenye vigenge vya starehe kama vile bar na kwenye migahawa ya vinywaji mbalimbali. Na wachezaji tulikuwa tunajituma ili uweze kupata washabiki wengi watakao kupenda kwa sababu ya uchezaji mzuri.

BC :Katika siku za karibuni mashabiki wa soka nchini Tanzania wamehamishia ushabiki wao katika ligi kuu ya soka ya nchini Uingereza. Majina ya vilabu kama Manchester,Liverpool,Chelsea,Arsenal nk ndio yanasikika zaidi. Je unadhani hili linachangia kwa njia moja au nyingine kwa timu zetu ikiwemo ile ya Taifa ,kudorora katika michezo ya kimataifa kwa kukosa support ya mashabiki wa nyumbani?

LM: Hapana. Ushabiki wa timu za nyumbani una raha yake na ushabiki wa timu za nje una raha yake pia. Nafikiri sababu nilizokutajia hapo juu ndio chanzo kikuu cha kupunguza ushabiki nyumbani. Kwa sababu ya uchezaji mbovu wa wachezaji wetu, watu wanakata tamaa na kutupia macho timu za nje. Wachezaji wetu wa siku hizi wanashidwa kutambua matakwa na matarajio ya wapeda soka nchini.

BC: Enzi zenu wachezaji mlikuwa mnacheza soka kwa mapenzi zaidi kuliko biashara au kwa hela kama ilivyo siku hizi.Je unadhani mabadiliko haya ni jambo jema au baya?Kwanini?

LM: Dunia sasa hivi inabadilika kwa kasi kubwa, hivyo basi hata watu inabidi tubadilike ili twende na wakati. Kama nilivyo kwambia kuwa mpira wa siku hizi ni biashara. Mabadiliko haya lazima yawepo kwa sababu kama binadamu hubadiliki utakuwa una “miss future”.Sisi zamani tulikuwa tunacheza mpira huku tukifanya kazi serikalini au katika mashirika ya umma. Sasa hivi vijana wanaocheza mpira ili waweze kujenga maisha yao kwa kipato wapatacho. Ni wakati mzuri kwa viongozi kutambua kuwa mpira wa mapenzi umekwisha hivi sasa unaweza ukaamua kusajili wachezaji wengi wa timu yoyote bila kujali itikadi mradi unao uwezo wa kipesa. Zamani usajili wa Simba na Yanga ulikuwa unamchunguza mchezaji kama ana asili ya itikadi ya timu.

BC:Maisha mara kwa mara huwa na nyakati za majuto kutokana na maamuzi mabaya ambayo tunayafanya kama binadamu. Kama mchezaji, unapokuwa uwanjani, ,maamuzi makini ni jambo muhimu sana.Je unakumbuka uamuzi wowote mbaya uliowahi kuufanya ambao ulipelekea timu yako kushindwa? Ilikuwaje?

LM: Mimi wakati wa uchezaji wangu nilikuwa najitahidi sana kufuata maadili ya uchezaji kama vile kufanya mazoezi ya nguvu na kuwa na nidhamu ya kimpira. Na ndio maana nilibahatika kupendwa na wachezaji wengi na wapenda soka Tanzania na kubahatika kuchaguliwa kuwa mwanasoka bora 1987. Kufungwa kwa timu yangu ilikuwa ni moja ya matokeo ya michezo kwa ujumla. Ila mimi mwenyewe sipendi kufungwa hata kwenye mazoezi ya kawaida kwani huwa mara nyingi nakuwa na imani wa ushindi muda wote.

BC: Kwa miaka yote uliyocheza soka umefundishwa na makocha mbalimbali.Ni kocha gani unayemkumbuka zaidi?Kwanini?

LM: Nimechezea timu nyingi na nimefundishwa na makocha wengi. Kocha ninayemkumbuka sana ni Kilambo mchezajiwa zamani wa Yanga na Pan Africa. Wakati najiunga na Pan kutoka Waziri Mkuu, Kilambo ndiye alikuwa ni kocha wetu.Namkumbuka kwa sababu ndiye alikuwa ananipa moyo wa kufanya mazoezi ya nguvu na kuniambia kuwa wewe utakuwa mchezaji nzuri sana kwani unasifa zote za uchezaji mzuri wa mpira wa miguu. Wakati huo PAN Africa ilikuwa na mabeki wazuri sana kama vile Carlos Mwinyinkuu, Mohamed Mkweche, Kassim Matitu, Rashid idd Chama, Adolf Rishard,John Faya,Jafari Abdulhaman, Jella Mtagwa (alikuwa ameumia goti) na Sir Leodgar Tenga( Alikuwa anasoma UDSM Masters of Business Administration hiyo muda miwingi alikuwa masomoni na yeye alipata matatizo ya goti).Ilikuwa ni vigumu mchezaji kutoka mikoani na huna jina kupata namba timu ya Pan Africa. Lakini mimi kwa umahiri wangu niliweza kupata namba ya kudumu na kuwa mchezaji tegemeo. Kocha mwingine ninayemkumbuka ni Mheshimiwa Joel Bendera ambaye wakati huo alikuwa ni kocha wa timu ya taifa(Taifa Stars). Ni kocha ninayemkumbuka kwa sababu alivyoniita kuwa mmoja wa wachezaji wa timu ya taifa aliniambia kuwa wewe ni mchezaji mzuri sana kinachotakiwa ni bidii ya mazoezi na nidhamu ukiwa mpirani na nje ya mpira. Alibahatika kunifundisha hata kwenye timu ya Yanga wakati tukikabiliwa na mechi za kimataifa na kwa kweli Mheshimiwa Bendera alikuwa anapenda sana uchezaji wangu. Alidiriki kunitolea mfano kwa wachezaji wa timu ya taifa tuwapo mazoezini kuwa mimi ni role model nzuri ya kuigwa na wachezaji wengine kitu ambacho ni nadra kwa kocha kukisema kwa wachezaji.

BC: Unatoa ushauri gani kwa vijana wanaochipukia hivi sasa katika ulimwengu wa soka?

LM: Mimi ushauri wangu kwa vijana chipukuzi katika ulimwengu wa soka ni kuwa na nidhamu na kupenda kufanya mazoezi ya nguvu ili wawe ni wachezaji wa kimataifa. Wasifikirie kuchezea Yanga na Simba tu.

BC:Tatizo moja ambalo wachezaji wengi wa Tanzania wamekuwa wakisakamwa nalo ni ukosefu wa elimu kiasi kwamba watu wengine wanadai ndio maana wanakuwa wagumu kufundishika(coached).Wewe umekuwa mchezaji na pia msomi mahiri.Nini siri yako na unatoa ushauri gani kwa wachezaji wa leo?

LM: Mchezo wa mpira ni kipaji anachozaliwa nacho mtu. Anaweza akawa hajasoma lakini akawa ni mchezaji mzuri wa mpira wa miguu. Elimu inasaidia kuwa na nidhamu ambayo ni moja ya kigezo cha kuwa mchezaji mzuri.Kama unakuwa na timu yenye wasomi wengi kuna uwezekano mkubwa kuwa na mjumuiko wa kuwa na wachezaji wazuri na timu nzuri ya ushindani. Ukiwa na timu ya wachezaji wengi wasiosoma kuna uwezekano mkubwa wa kuwa na timu isiyo ya ushindi. Pamoja na kwamba mpira ni kipaji lakini kwenye ufundishaji wa timu mara nyingi makocha wanatumia sana “scientific approach” na mpira duniani kote unafundishwa kisayansi. Mara nyingi mtu msomi anatoa maamuzi ambayo yananufaisha jamii na kujenga umoja. Mtu asiyesoma maamuzi yake ni ya majaribio sio maamuzi ya uhakika. Mimi ushauri wangu nasisitiza kuwa na wachezaji wenye elimu nzuri ili wawe mfano nzuri katika maamuzi yao kwa wachezaji wachache wasiokuwa na elimu.

BC: Kwa ujumla nini mtazamo wako wa soka la Tanzania hivi sasa?

LM: Kwa sasa hivi ni jukumu la wachezaji na viongozi wa mpira wa mguu kutambua mahitaji na mategemeo ya watanzania wote wapenda mpira. Serikali imeonyesha nia yake ya kukuza kiwango cha mpira Tanzania. Makampuni binafsi yameonyesha nia ya kukuza kiwango cha mpira Tanzania. Sasa tunawaachia viongozi na wachezaji ili watimize matakwa ya watanzania. Watanzania wametambua tulikotoka kimpira na wanaelewa wapi tunakotaka kufika. Mikakati mingi inafanyika kwa kusaidiana na serikali ni jinsi gani tunaweza tukafika tunakotaka kwenda.

BC: Tukizingatia kwamba ulikuwa unachezea zaidi nafasi ya ulinzi tungependa kukuuliza swali lifuatalo;je kuna mshambuliaji yeyote nchini Tanzania aliyekuwa anakusumbua kila mkutanapo?

LM: Kipindi changu cha uchezaji kulikuwa na wachezaji washambuliaji wengi wenye vipaji kama vile Zamoyoni Mogella, Peter Tino, Madaraka Selemani, Juma Mgunda, Prof. Angello Madundo, Kitwana Selemani, Marehemu Edward Chumila na Celestine “Sikinde” Mbunga,Abdallar Buruhani, Abeid Mziba, Edgar Fongo, Makumbi Juma, Malota Soma, Said Mrisho, Said Mwamba, Omari Hussein na wengine wengi tu. Wachezaji wote hao juu ilikuwa moto wa kuotea mbali. Lakini siku hizi mabeki wengi hawana kazi ya ziada kwa sababu Tanzania sasa hivi hatuna washambuliaji wenye uwezo kama hawa.

BC: Ni mchezaji gani duniani, anayechezea klabu yoyote ile hivi sasa anayekuvutia zaidi? Kwanini?

LM: Mchezaji anayenivutia duniani ni Kaka wa AC Milani na timu ya taifa ya Brazil. Ni mchezaji mwenye kipaji cha pekee na huweza kubadilisha speed ya mchezo na ana pasi za uhakika.Pia ana uwezo binafsi wa kuisaidia timu kupata ushindi.

BC: Je hivi sasa unajishirikisha kwa njia yoyote ile na mchezo wa soka?

LM: Mimi mpira uko kwenye damu huwa mara nyingi najumuika na wachezaji wenzangu wa zamani kufanya mazoezi ya veteran players( Wachezaji waliostafu kucheza mpira wa ligi).

BC: Ni kitu gani ambacho unaki-miss zaidi ukikumbuka maisha yako dimbani?

LM: Sasa hivi nasikitika kwamba serikali imejikita kusaidia kukuza mpira wa miguu lakini kiwango cha wachezaji wa sasa sio kizuri kama enzi zetu wakati tunacheza mpira wa hiari ya moyo. Siku za hivi karibuni watanzania wamepata muamko mzuri sana wa kupenda soka. Kila nikienda kuangalia mpira huwa nawakumbuka wachezaji wenzangu niliokuwa nacheza nao na uwezo wao nikilinganisha na uwezo wa wachezaji wa sasa hivi. Nakuwa na kumbukumbu ya kukosa ufundi wa kimpira ambao ulikuwepo enzi hizo.

BC: Umeshaoa? Kama ndio una watoto? Wangapi? Kuna ambao wanafuata nyayo zako za kusakata kabumbu?

LM: Nimeoa na nina watoto watatu, wawili wa kiume na mmoja wa kike. Wakiume wanapenda sana mpira na wanacheza vizuri lakini huwa nawasisitizia kusoma sana kuliko kucheza mpira.

BC: Asante sana kwa mahojiano haya. Kila la kheri katika kazi zako.

LM: Asanteni pia.

Be Sociable, Share!

•